Sunday, 26 August 2012

Randeniwela Monument - Wellawaya

රන්දෙනි වෙල
ස්මාරකය
ඓතිහාසික රන්දෙනි වෙලේ ස්මාරකය

ඓතිහාසික රන්දෙනි වෙල "රන්දෙනිය ගම්මානය" පිහිටා තිබෙන්නේ, ඌව පලාතේ, මොණරාගල දිස්ත්‍රික්කයේ, වැල්ලවාය ප්‍රදේශිය ලේකම් කොට්ඨාශයේ ඇල්ල-වැල්ලවාය මාර්ගයේය. වැල්ලවාය සිට ඇල්ල දෙසට පැමිණි පසු හමුවන රන්දෙනිය හංදිය ආශ්‍රිත ප්‍රදේශය මෙම ඓතිහාසික ප්‍රදේශයයි. මෙම රන්දෙණිය හංදියේ ඓතිහාසික රන්දෙනි වෙලේ සටන සිහිවීම පිණිස ස්මාරකයක් සාදා ඇත. මෙම ස්මාරකය සෑදිමට පාදක වු ඓතිහාසික කතා පුවත මේසේය,
බ්‍රිතාන්‍යයන් ශ්‍රී ලංකාව යටත් කර ගැනිමට පෙර පිළිවෙලින් ශ්‍රී ලංකාවේ මුහුදු බඩ ප්‍රදේශ පෘතුගීසින් (පරංගී)ට හා ලන්දේසින් (ඕලන්දයින්)ට යටත්ව තිබුණාසේම ඔවුන් විසින් මුහුදු බඩ ප්‍රදේශ පාලනය කරන ලදී.
1630 දී රන්දෙණි වෙලේ දී පෘතුගිසින් හා සිංහල සේනාව අතර මහා සටන් අතිවිනි. පෘතුගිසි සේනාවේ ප්‍රධාන තැනක් ගෙන සිටි සිංහල රණවිරුවකුවු දොන් කොස්මෝ ද විජේසේකර මුදලුදු පෘතුගිසි සේනාව හැරදමා සිංහල සේනාව හා එක්වුයේද මෙම ඓතිහාසික රන්දෙණි වෙලේදීය.
මේ වකවානුවේදි මහනුවර පාලකයා වුයේ සෙනරත් රජුය (ක්‍රි.ව. 1604 - ක්‍රි.ව. 1634). මේ සමයේ ඌවේ උපරාජ ලෙස කුමාරසිංහ යුව රජු (ක්‍රි.ව. 1604 - ක්‍රි.ව. 1664) පාලනය ගෙන ගියේය.
රන්දෙණිවෙලෙදී සුදුවු මහා සංග්‍රාමයට කොන්ස්තාන්තිනෝ ද සා නම් පෘතුගිසි ආණ්ඩුකාරයාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් තම පෘතුගීසි සේනාව මෙහෙයවීය. මෙම මහා සංග්‍රාමය සදහා සෙනරත් රජුගේ පුත් රාජසිංහ කුමාරයාද යුද පිටියට ප්‍රවිශ්ඨවී සිටියේ දක්ෂ ලෙස යුද කරමින්ය.
දොන් කොස්මෝ විජේසේකර මුදලි සිංහල හමුදාවට එක්වු පසු පෘතුගිසින් සමග සිටි අනෙක් රණ ශුර සිංහල මුදලිවරු කිහිප දෙනාද සිංහල හමුදාවට එක්වුයේ තම තමන් සමග සිටි සිංහල හේවායෝද සමගයි.
ඉතිරි වුයේ පරංගී හමුදාවේ භටයන් කිහිප දෙනෙකු පමනී.
මේ රන්දෙණිවෙලේ සංග්‍රමය පැවැති සමය වැසි සහිත කාලගුණයක් පැවැති සමයෙකී.1630 අගෝස්තු 25 දින කොන්ස්තාන්තිනෝ ද සා ඇතුළු පෘතුගීසි හේවායන්, රන්දෙනි වෙලේ වැස්සට තෙමුණු වෙඩි බෙහෙත් වියළමින් සිටියේය. මේ අතර ඈත කදු වල සිට සිංහල භටයින් ගිනි මෙලවු කරුංකා (පුවක්) ඊතල වල අමුණා වියලමින් සිටි වෙඩි බෙහෙත් වලට විදින්නට විය. පෘතුගිසින් වෙත ඊ වරුෂාවක් පතිත විය, වෙඩි බෙහෙත් සියල්ලම ගිනි ගත්තේය. වහාම රණශුර සිංහල සේනාව පැමිණ කොන්ස්තාන්තිනෝ ද සා ඇතුළු සියළුම පෘතුගිසි හමුදාව සමුහ ඝාතනය කරන ලදි.
එම කරුනු සියල්ලම පාදක කර‍ ගෙන ඒ ඓතිහාසික රන්දෙනි වෙලේ මෙසේ, ස්මාරකයක් ඉදිකර ඇත්තේය.
කොන්ස්තාන්තිනෝ ද සා ‍ගේ පාලන කාලය වසර 16 කි. (ක්‍රි.ව. 1623 මැයි සිට ක්‍රි.ව.1639 අගෝස්තු 25 දින දක්වා.)


රන්දෙනි වෙල
ස්මාරකය

රන්දෙනි වෙල
ස්මාරකය අසලම ඇති
රණවිරු ස්මාරකය






1 comment:

  1. අලුත් ස්මාරකයක් වුවත් බලන්න යා යුතුයි.

    ReplyDelete